|
Rum Yönetimi Başkanı Dimitris Hristofyas’ın danışmanı Tumazos Çelebis, müzakerelerde yürütme yetkisine ilişkin sundukları önerilerin geri çekilmesinin söz konusu olmadığını, dönüşümlü başkanlığın ise çapraz oy olmadan kabul edilemeyeceğini söyledi.
Haravgi gazetesinde yer alan söyleşisinde Çelebis, Derviş Eroğlu’nun KKTC Cumhurbaşkanı olarak seçilmesinin ardından müzakere sürecindeki gidişat ve beklentilere dair açıklamalarda bulundu.
Çelebis, Eroğlu’nun seçimleri kazandıktan sonra müzakerelere kaldığı yerden devam etmeyi ve 23 Mart ve 1 Temmuz açıklamalarını kabul etmesinin “beklenen bir hareket” olduğunu söyledi.
Eroğlu’nun müzakerelere devam edeceğini açıklamak zorunda olduğunu, ancak kendilerinin sözlere değil uygulamalara bakarak değerlendirme yapacaklarını savunan Çelebis, Eroğlu’ndan ilk aşamada bekledikleri şeyin; “üzerinde uzlaşıya varılmış konuları yeniden açmayacağı ve her iki ortak açıklamada da yer alan müzakere zemininde devam edeceğini taahhüt etmesi olduğunu” ifade etti.
Çelebis, Eroğlu’nun BM Genel Sekreteri’ne göndermiş olduğu mektuba bakıldığında, müzakerelerin temelinden şüpheye düşüldüğünü, Eroğlu’yla başlayacak müzakerelerin ilk görüşme veya görüşmelerinde müzakerelerin aynı zeminde devam edeceği taahhüdünün olması gerekeceğini belirtti.
Eroğlu’nun seçilmesi sebebiyle Kıbrıs Rum tarafının müzakerelerde sunduğu dönüşümlü başkanlık gibi önerilerini geri çekmesinin söz konusu olmadığını, önerilerinin mantıklı ve doğru olduğunu düşündüklerini söyleyen Çelebis, Kıbrıs’ın 1960 ve sonrasındaki tarihine bakılması durumunda, dönüşümlü başkanlık olgusunun büyük ağırlığı olduğunun görüleceğini, bu olgudan kurtulmaya çalışmalarının yürütme yetkisine ilişkin hiçbir şeyi değiştirememekle sonuçlanacağını kaydetti.
Çelebis, “Kıbrıslı Türklere bir şey hediye etmiş olmayız, çünkü zaten gerçekte sahip olduğu bir şeyi hediye edemezsiniz. Aldığımız şey ise çapraz oydur. İki toplumun bir halk olarak Başkan ve Başkan Yardımcıları için birlikte oy vermeleri, 1960 Anayasasından bile daha büyük bir devrimdir” şeklinde konuştu. Eroğlu’nun, çapraz oy ve ağırlıklı oy uygulamasına, kendisinin ve partisinin bu durumda seçilemeyeceğini bildiğinden dolayı karşı çıktığını iddia eden Çelebis, Kıbrıs Rum tarafı olarak bu önerilerini geri çekmelerinin Eroğlu’nu zor durumdan kurtarmaktan başka bir şeye yaramayacağını ifade etti. Çelebis, Eroğlu’nun tüm halkın birlikte oy vermesini kabul etmemesi durumunda, dönüşümlü başkanlık önersinin de ortadan kalkacağını, Kıbrıslı Türklerin başkan yardımcısını, Kıbrıslı Rumların oyu olmadan seçmelerini kabul etmelerinin söz konusu olmayacağını belirtti.
Merkezi hükümetin yetkilerinin aşırı güçlendirildiği yönündeki eleştirilerin sorulması üzerine ise Çelebis, bir federasyondaki merkezi yönetim ile Başkan’ın yetkilerinin farklı olduğunun ayrımının yapılması gerektiğini, ancak merkezi yönetimin yetkilerini güçlendirdiklerinin doğru olduğunu söyledi. Çelebis, devlet başkanına, Başkanlık Konseyi’ndeki yetkilerinden fazlasını ise vermediklerini savundu ve merkezi yönetimin yetkilerinin hangileri olacağına örnekler göstererek, bunlara itirazı olanların hangilerinin gereksiz ve aşırı olduğunu belirgin bir şekilde söylemesi gerektiğini belirtti. Çelebis, bunlardan gereksiz olduğu kararına varılacakları silmeye hazır olduklarını da belirtirken “Kıbrıs Türk tarafı bunu hiç sorun etmez” ifadesini kullandı.
|
